Bij kilometer 32 nog net zo fris als bij de start? Met slim carboloading vul je je brandstoftank tot de rand, zodat de man met de hamer jou een stuk later of helemaal niet vindt.
Koolhydraten stapelen voor een marathon klinkt als een excuus om bergen pasta te eten. In werkelijkheid draait het om timing, de juiste hoeveelheid en vooral om wat je laat staan.
Wat is carboloading en waarom werkt het?
Je spieren en lever slaan koolhydraten op als glycogeen. Normaal heb je daar genoeg van voor ongeveer anderhalf tot twee uur stevig lopen.
Een marathon duurt voor de meeste lopers langer. Raakt je glycogeen op, dan stort je tempo in en voelen je benen als lood: de beruchte hongerklop.
Met carboloading eet je de laatste dagen voor de wedstrijd extra koolhydraten. Daardoor kunnen je spieren flink meer glycogeen opslaan dan normaal, en dat geeft je een grotere buffer voor de laatste tien kilometer.
Voor wie is koolhydraten stapelen zinvol?
Stapelen loont vooral bij inspanningen die langer duren dan ongeveer 90 minuten. Voor een marathon is het dus voor bijna iedereen de moeite waard.
Loop je een 5 of 10 kilometer, dan heb je er weinig aan. Een normaal, goed gevuld bord de avond ervoor is genoeg.
Bij een halve marathon hangt het af van je eindtijd. Vaak volstaan dan een dag extra koolhydraten voor een halve marathon en een goed ontbijt.
Hoeveel koolhydraten heb je nodig?
De gangbare richtlijn uit de sportvoedingswetenschap is 10 tot 12 gram koolhydraten per kilo lichaamsgewicht per dag. Dat doe je 36 tot 48 uur voor de start, dus meestal de twee dagen voor je marathon.
Dat is meer dan de meeste lopers denken. Reken het voor jezelf uit met deze tabel 😅
| Gewicht | Per dag bij 10 g/kilo | Per dag bij 12 g/kilo |
|---|---|---|
| 60 kilo | 600 gram | 720 gram |
| 70 kilo | 700 gram | 840 gram |
| 80 kilo | 800 gram | 960 gram |
| 90 kilo | 900 gram | 1080 gram |
Je hoeft niet op de gram nauwkeurig te zijn. Zit je ergens rond de ondergrens, dan doe je het al prima.
Zo pak je de laatste twee dagen aan
Vroeger leegden lopers eerst hun voorraad met een week vol zware trainingen en weinig koolhydraten. Dat uitputtingsdeel is niet meer nodig: je haalt hetzelfde resultaat met twee dagen gericht stapelen.
Je traint in deze dagen al weinig, omdat je in de taperfase zit. Je hoeft dus niet véél meer te eten, maar vooral anders: meer koolhydraten, minder vet en minder vezels.
- Verdeel het over de dag: zes tot acht eetmomenten werkt beter dan drie enorme borden.
- Drink een deel: sap, sportdrank en limonade tellen mee en vullen niet.
- Kies wit boven bruin: witbrood, witte rijst en gewone pasta zijn licht verteerbaar.
- Eet de grootste maaltijd overdag: zo lig je de nacht voor de start niet met een volle maag in bed.
Stapelen is de laatste stap van je marathon voorbereiding. Maanden training leveren pas alles op als je tank op de dag zelf ook vol zit.
Voorbeeld van een stapeldag
Dit is een voorbeelddag voor een loper van ongeveer 70 kilo. De aantallen gram zijn afgerond, want elk merk brood of sap verschilt een beetje.
| Moment | Wat je eet | Koolhydraten (circa) |
|---|---|---|
| Ontbijt | 5 sneetjes witbrood met jam, glas sinaasappelsap | 150 gram |
| Ochtend | 2 krentenbollen, banaan | 85 gram |
| Lunch | 3 witte bolletjes met honing of jam, glas appelsap | 140 gram |
| Middag | 4 plakken ontbijtkoek, 500 ml sportdrank | 100 gram |
| Diner | 175 gram (droog gewogen) pasta met simpele tomatensaus | 140 gram |
| Toetje | Bakje rijstpap of griesmeelpudding | 35 gram |
| Avond | 2 rijstwafels met jam, 500 ml limonade | 60 gram |
| Totaal | circa 710 gram |
Zie je op tegen zoveel brood? Wissel dan gerust: witte rijst, aardappelen zonder schil, pannenkoeken en couscous doen hetzelfde werk.
Wat laat je deze dagen beter staan?
Vet en vezels vullen je maag zonder je glycogeen aan te vullen. Ze maken het ook lastiger om genoeg koolhydraten binnen te krijgen.
- Volkoren brood, muesli en grote porties rauwkost
- Peulvruchten zoals bonen en linzen
- Vette sauzen, gefrituurd eten en grote stukken vlees
- Pittig eten en alles wat je nog nooit eerder hebt geprobeerd
Een beetje groente bij het diner is prima. Je hoeft je darmen alleen niet de dag voor de marathon nog een volle werkdag te geven.
Waarom je een kilo zwaarder wordt (en dat goed is)
Elke gram glycogeen die je opslaat, neemt ongeveer drie gram water mee. Na twee dagen stapelen weeg je daardoor vaak 1 tot 2 kilo meer.
Schrik daar niet van. Dat extra gewicht is opgeslagen brandstof en vocht, en precies dat heb je na kilometer 30 nodig.
Voel je je wat opgeblazen of zwaar in de benen? Dat is normaal en trekt meestal weg zodra je de eerste kilometers loopt.
De ochtend van de marathon
Het glycogeen in je spieren zit na het stapelen vol, maar je lever heeft ’s nachts een deel verbruikt. Een ontbijt drie tot vier uur voor de start vult die voorraad weer aan.
Eet wat je al bij je lange duurlopen hebt uitgeprobeerd, bijvoorbeeld witbrood met honing, een banaan of een kom witte rijst. Drink er rustig bij en neem in het laatste uur hooguit nog een slokje sportdrank of een gelletje.
Tijdens de race zelf houd je je voorraad op peil met gels of sportdrank. Stapelen maakt dat niet overbodig, het geeft je alleen een grotere start-tank.
Veelgemaakte fouten bij carboloading
De bekendste fout is één gigantisch pastafeest op de avond voor de start. Je ligt dan met een bomvolle maag in bed en je spieren hebben te weinig tijd gehad om alles op te slaan.
Een tweede fout is te veel vet. Pasta met roomsaus, pizza en een zak chips voelen als stapelen, maar leveren vooral vet en een zware maag op.
De derde fout: iets nieuws proberen. Je trekt op de marathondag toch ook geen splinternieuwe goede hardloopschoenen aan die je nog nooit hebt gedragen, en met eten werkt het precies zo.
Oefen je stapeldag daarom een keer voor een lange training. dan weet je op tijd welke producten je maag goed verdraagt.
En na de finish?
Na 42 kilometer is je glycogeen weer zo goed als leeg. Begin daarom binnen een uur na de finish met koolhydraten en wat eiwit, ook als je nog geen trek hebt.
Daarna volgt een paar dagen rustig aanvullen, want herstel na een marathon draait net zo goed om eten als om rust.
Veelgestelde vragen over carboloading
Hoeveel dagen voor een marathon begin je met stapelen?
De meeste lopers beginnen 36 tot 48 uur voor de start, dus twee dagen van tevoren. Langer stapelen levert weinig extra op als je in die laatste week al minder traint.
Is carboloading nodig voor een halve marathon?
Loop je de halve marathon binnen ongeveer anderhalf uur, dan is volledig stapelen meestal niet nodig. Ben je langer onderweg, dan helpt een dag met wat extra koolhydraten wel.
Word je dik van carboloading?
Nee, de kilo die je erbij krijgt is vooral water dat aan het opgeslagen glycogeen vastzit. Tijdens en na de marathon verbruik je die voorraad weer.
Kun je carboloading doen met diabetes?
Dat kan soms, maar zo’n grote hoeveelheid koolhydraten heeft invloed op je bloedsuiker. Overleg daarom eerst met je huisarts, diabetesverpleegkundige of een sportdiëtist.
Moet je de dag voor de marathon nog pasta eten?
Het mag, maar het hoeft niet. Witte rijst, aardappelen of pannenkoeken werken net zo goed, zolang je avondeten maar niet te vet en niet te groot is.
Plan je stapeldagen nu alvast in je agenda en test ze een keer voor een lange duurloop. Dan sta je op de marathondag met een volle tank aan de start, en dat merk je vooral als anderen rond kilometer 35 stilvallen.
Bekijk in de shop
Bij het online kopen van een Hardloop aanbiedingen is betrouwbaarheid, snelheid en uiteraard een goede prijs belangrijk.Vergelijk de prijzen van onze favoriete shops die snel en vaak gratis leveren en ze meestal ook echt op voorraad hebben:









